Gordels en zitplaatsen in een omgebouwde van: wat mag met passagiers?
Een van ombouwen is één ding. Passagiers veilig en wettelijk correct meenemen is iets anders. Veel zelfbouwers denken vooral aan het bed, de kastjes, de keuken en de elektriciteit. Maar zodra iemand achteraan wil meerijden, kom je in een heel ander verhaal terecht.
Door Laurens De Leeuw · 23 juni 2026
Een van ombouwen is één ding. Passagiers veilig en wettelijk correct meenemen is iets anders.
Veel zelfbouwers denken vooral aan het bed, de kastjes, de keuken en de elektriciteit. Maar zodra iemand achteraan wil meerijden, kom je in een heel ander verhaal terecht. Dan gaat het niet meer over comfort tijdens het stilstaan, maar over officiële zitplaatsen, veiligheidsgordels, hoofdsteunen, verankeringspunten, keuring en homologatie.
En daar is België vrij duidelijk in: een zitbank in je camper is niet automatisch een zitplaats voor onderweg.
Het belangrijkste onderscheid: zitten tijdens het rijden of zitten wanneer je stilstaat
In een omgebouwde van kan je perfect een bankje, dinette, bedbank of houten zitgedeelte bouwen om te gebruiken wanneer je geparkeerd staat. Daar zit je op om te eten, te werken, te rusten of koffie te drinken.
Maar dat maakt die plaats nog geen officiële zitplaats tijdens het rijden.
Een zitplaats voor onderweg moet correct goedgekeurd zijn. Dat betekent dat niet alleen de zetel zelf telt, maar ook de rugleuning, hoofdsteun, veiligheidsgordel en de punten waarmee alles aan het voertuig bevestigd is.
Voor vanlifers is dat misschien het belangrijkste om te onthouden: een gezellig zitbankje is interieur. Een goedgekeurde zitplaats is voertuigtechniek.
Hoeveel passagiers mag je meenemen?
Je mag niet zomaar meer mensen meenemen dan het voertuig officieel toelaat.
Kijk daarvoor naar je inschrijvingsbewijs, gelijkvormigheidsattest, keuringsbewijs of identificatieverslag. Daar staat hoeveel zitplaatsen het voertuig officieel heeft.
Als je bestelwagen vooraan twee of drie zitplaatsen heeft, dan zijn dat normaal de plaatsen die gebruikt mogen worden tijdens het rijden. Wil je extra passagiers achteraan vervoeren, dan moeten die zitplaatsen officieel goedgekeurd en opgenomen zijn in de voertuiggegevens.
Een houten bank in de leefruimte telt dus niet mee, tenzij die als officiële zitplaats is goedgekeurd.
Gordel aanwezig? Dan moet die gebruikt worden
Volgens de wegcode moeten de bestuurder en passagiers in auto’s de veiligheidsgordel dragen op de plaatsen die ermee uitgerust zijn.
Dat klinkt simpel, maar het betekent ook dat een gordel niet zomaar decoratie is. Als er een goedgekeurde gordelplaats is, moet die gebruikt worden.
Voor kinderen gelden strengere regels. Kinderen kleiner dan 135 cm moeten vervoerd worden in een geschikt kinderbeveiligingssysteem. Dat is vooral belangrijk voor gezinnen die met een omgebouwde van reizen. Een kind “even achteraan op de bank” laten zitten omdat het maar een korte rit is, is geen goed idee en kan ook gewoon verboden zijn.
Wat met passagiers achteraan in een kampeerwagen?
Bij een kampeerwagen kunnen er zitplaatsen in het woongedeelte zijn, maar die moeten aan technische voorwaarden voldoen.
Voor zitplaatsen achteraan in het woongedeelte gelden onder meer regels rond veiligheidsgordels, hoofdsteunen, verankeringspunten en Europese goedkeuringen. Vlaanderen vermeldt dat zitplaatsen, hoofdsteunen, veiligheidsgordels en verankeringspunten over de nodige Europese goedkeuringen moeten beschikken.
Sinds 31 maart 2003 moeten zitplaatsen in het woongedeelte voorzien zijn van veiligheidsgordels van het type Ar 4m, behalve zijdelingse zitplaatsen. Voor zitplaatsen die naar achter gericht zijn, volstaat een veiligheidsgordel van het type B. De zitplaats moet minstens 400 mm breed zijn en altijd een rugleuning hebben.
Dat zijn geen details die je achteraf snel oplost. Als je passagiers achteraan wil meenemen, moet je dat van bij het begin van je ontwerp meenemen.
Zijdelingse zitplaatsen: mooi op foto, meestal niet bruikbaar tijdens het rijden
Zijdelingse zitbanken zie je vaak in campers en zelfbouw vans. Ze zijn handig om aan tafel te zitten, schoenen aan te doen of met meerdere mensen binnen te hangen wanneer je stilstaat.
Maar als officiële zitplaats tijdens het rijden zijn ze problematisch.
Vlaanderen vermeldt dat zijdelingse zitplaatsen sinds 20 oktober 2007 niet meer gebruikt mogen worden tijdens het rijden en dus niet meer worden toegekend als officiële zitplaatsen.
Dat is logisch vanuit veiligheid. Bij een ongeval werkt een zijdelingse zitpositie heel anders dan een voorwaarts of achterwaarts gerichte zitplaats met correcte gordel en verankering.
Dus ja, je kan een zijdelings bankje bouwen voor gebruik op camping, parking of onderweg wanneer je stilstaat. Maar reken er niet op dat iemand daar wettelijk en veilig op mag meerijden.
Een bed is geen zitplaats
Dit lijkt vanzelfsprekend, maar het moet toch gezegd worden: een bed is geen zitplaats voor onderweg.
Ook niet als er kussens op liggen. Ook niet als het een bedbank is. Ook niet als iemand “maar even” achteraan gaat liggen tijdens het rijden.
Tijdens het rijden horen passagiers op officiële zitplaatsen te zitten. Een bed, matras, houten kist, klapbank zonder goedkeuring of losse kampeerstoel telt niet.
Voor mij is dit zo’n onderwerp waar je beter niet creatief probeert te zijn. Vanlife mag vrij voelen, maar bij een noodstop of ongeval wil je echt niet dat iemand achteraan los in de bus zit.
Extra zitplaatsen plaatsen: kan dat zomaar?
Extra zitplaatsen plaatsen kan niet zomaar. Zodra je zitplaatsen toevoegt die gebruikt worden tijdens het rijden, raak je aan voertuigveiligheid.
Je hebt dan te maken met:
- de goedkeuring van de zitplaats zelf
- de sterkte van de bevestiging
- de verankeringspunten in het voertuig
- de veiligheidsgordel
- de hoofdsteun
- de richting van de zitplaats
- de plaats in het voertuig
- de documentatie voor homologatie en keuring
Een losse busstoel van een ander voertuig overbouwen is dus niet automatisch voldoende. Zelfs als die stoel stevig lijkt, moet de combinatie in jouw voertuig correct goedgekeurd en aantoonbaar veilig zijn.
Bij twijfel: vraag dit vóór de bouw na bij een erkende technische dienst. Niet achteraf wanneer je vloer, isolatie en meubels al vast zitten.
Draaiplateaus: handig, maar let op de goedkeuring
Draaiplateaus zijn populair in camperombouwen. Ze maken van de bestuurdersstoel of passagiersstoel een deel van je leefruimte. Praktisch gezien is dat slim, zeker in een compacte van.
Maar technisch is het gevoelig.
Vlaanderen vermeldt dat als originele zitplaatsen worden gewijzigd door ze uit te rusten met een draaisysteem, de oorspronkelijke deelgoedkeuring van de sterkte van de zitplaats vervalt. Dan moet je met een nieuwe deelgoedkeuring of testrapport aantonen dat de combinatie van zitplaats en draaisysteem voldoet.
Met andere woorden: koop niet zomaar een draaiplateau omdat het online “past op Sprinter/Ducato/Transit” zegt. Voor de keuring en homologatie telt of het systeem correct goedgekeurd is voor jouw toepassing.
Zelfbouwbank met gordels? Zeer opletten
Sommige zelfbouwers denken: ik bouw een sterke houten bank en monteer daar gordels op. Dat klinkt logisch, maar zo werkt het niet.
Een veiligheidsgordel moet enorme krachten kunnen opvangen bij een ongeval. Die krachten gaan via de gordel naar de verankeringspunten en de voertuigstructuur. Een houten meubelconstructie is daar normaal niet voor bedoeld.
Ook een metalen frame is niet automatisch goedgekeurd. Het moet aantoonbaar voldoen aan de juiste normen en correct bevestigd zijn aan geschikte punten in het voertuig.
Een zitbank met gordels is dus geen meubelproject. Het is een voertuigtechnische ingreep.
Wat met kinderen in een omgebouwde van?
Voor kinderen gelden de algemene regels rond kinderbeveiligingssystemen.
Kinderen kleiner dan 135 cm moeten in een geschikt kinderbeveiligingssysteem vervoerd worden. Dat betekent dat je een correcte officiële zitplaats nodig hebt, met gordel of geschikt bevestigingssysteem, afhankelijk van het kinderzitje.
In een zelfbouw van betekent dit praktisch dat je vooraf moet nadenken waar een kind veilig en wettelijk correct kan zitten. Niet elk camperbankje is geschikt voor een kinderzitje. Niet elke gordelpositie is ideaal. En achterwaarts of zijdelings geplaatste zitplaatsen kunnen beperkingen hebben.
Wie met kinderen reist, moet dit dus niet op het einde oplossen. Het hoort bij het basisontwerp van je voertuig.
Lichte vracht: let extra op met zitplaatsen achteraan
Bij lichte vracht is het verhaal nog gevoeliger.
Een lichte vracht is op papier bedoeld voor goederenvervoer. De laadruimte moet voldoen aan de voorwaarden voor lichte vracht. Extra zitplaatsen, banken of gordelverankeringspunten in de laadruimte kunnen gevolgen hebben voor die status.
Als je voertuig lichte vracht blijft, kijk dan goed naar het aantal officiële zitplaatsen. Vaak zijn dat enkel de plaatsen vooraan. Wil je mensen achteraan vervoeren, dan zit je niet meer in het simpele verhaal van een laadruimte met wat kampeerspullen.
Een lichte vracht met een camperinrichting kan in bepaalde gevallen, maar zodra je passagiers in het woongedeelte wil meenemen, moet alles administratief en technisch kloppen. Anders kan je problemen krijgen bij keuring, controle of verzekering.
Kampeerwagen: passagiers kunnen, maar alleen op goedgekeurde plaatsen
Bij een officiële kampeerwagen is het logischer dat er een woongedeelte is. Maar ook daar betekent dat niet dat iedereen zomaar overal mag zitten tijdens het rijden.
Passagiers mogen alleen plaatsnemen op officiële zitplaatsen die daarvoor goedgekeurd zijn. Die plaatsen moeten opgenomen zijn in de documenten van het voertuig.
Een kampeerwagen met vier officiële zitplaatsen mag dus vier mensen vervoeren inclusief bestuurder, als die plaatsen correct vermeld en uitgerust zijn. Een camper met twee officiële zitplaatsen en een grote leefruimte blijft tijdens het rijden een voertuig voor twee personen.
Verzekering: vertel wat je werkelijk gebouwd hebt
Zitplaatsen en gordels zijn niet alleen een keuringskwestie. Ze kunnen ook belangrijk zijn voor je verzekering.
Als je voertuig op papier twee zitplaatsen heeft, maar je vervoert mensen achteraan op een zelfgemaakte bank, dan kan dat bij een ongeval bijzonder vervelend worden.
Ook aanpassingen zoals draaiplateaus, extra stoelen, gordels, bedbanken of gewijzigde bevestigingspunten meld je best aan je verzekeraar. Zeker bij een zelfbouw camper wil je vermijden dat er achteraf discussie ontstaat over niet gemelde wijzigingen.
Mijn regel blijft hier dezelfde als bij gewicht en homologatie: zorg dat je papieren overeenkomen met de werkelijkheid. Dat is minder spannend dan bouwen, maar veel beter voor je nachtrust.
Waar kijkt men naar bij keuring of homologatie?
Bij een ombouw naar kampeerwagen kunnen zitplaatsen één van de belangrijkste controlepunten zijn.
Er kan gekeken worden naar:
- aantal officiële zitplaatsen
- richting van de zitplaatsen
- breedte en rugleuning
- hoofdsteunen
- veiligheidsgordels
- type gordel
- E markering of Europese goedkeuring
- verankeringspunten
- draaiplateaus
- documentatie en testrapporten
- overeenstemming met voertuigcategorie en inschrijving
Als je extra zitplaatsen wil laten erkennen, moet je dus kunnen aantonen dat alles klopt. Een mondelinge uitleg of “het voelt stevig” is niet voldoende.
Veelgemaakte fouten
Een eerste fout is denken dat een bank automatisch een zitplaats is. Dat is niet zo. Alleen officiële zitplaatsen tellen tijdens het rijden.
Een tweede fout is zijdelingse zitbanken bouwen en verwachten dat passagiers daar mogen meerijden. Zijdelingse zitplaatsen worden niet meer toegekend als officiële zitplaatsen voor onderweg.
Een derde fout is gordels monteren aan meubels. Een veiligheidsgordel hoort aan goedgekeurde verankeringspunten, niet zomaar aan hout of een zelfgemaakt frame.
Een vierde fout is een draaiplateau plaatsen zonder na te kijken of het systeem correct goedgekeurd is.
Een vijfde fout is het aantal zitplaatsen op papier niet controleren. Je voertuigdocumenten bepalen hoeveel mensen mee mogen.
Een zesde fout is kinderen achteraan vervoeren zonder correcte officiële zitplaats en geschikt kinderbeveiligingssysteem.
Praktische checklist vóór je passagiers meeneemt
Controleer vóór je iemand laat meerijden:
- hoeveel zitplaatsen staan officieel op de documenten?
- zijn alle passagiersplaatsen uitgerust zoals vereist?
- zijn gordels en zitplaatsen goedgekeurd?
- zijn hoofdsteunen aanwezig waar nodig?
- zijn verankeringspunten correct?
- zijn eventuele draaiplateaus goedgekeurd?
- zitten kinderen kleiner dan 135 cm in een geschikt kinderbeveiligingssysteem?
- klopt je verzekering met de werkelijke inrichting?
- zijn losse spullen veilig vastgezet?
Die laatste is ook belangrijk. Zelfs als iedereen correct vastzit, kan losse lading bij een noodstop gevaarlijk worden.
Conclusie
Passagiers meenemen in een omgebouwde van mag alleen op officiële, goedgekeurde zitplaatsen. Een houten bank, bed, kist of losse stoel telt niet als zitplaats tijdens het rijden.
Bij een kampeerwagen kunnen zitplaatsen in het woongedeelte, maar dan moeten zitplaats, rugleuning, hoofdsteun, veiligheidsgordel en verankeringspunten correct goedgekeurd zijn. Zijdelingse zitplaatsen mogen sinds 20 oktober 2007 niet meer gebruikt worden tijdens het rijden en worden niet meer toegekend als officiële zitplaatsen.
Voor lichte vracht moet je extra opletten, omdat het voertuig op papier bedoeld is voor goederenvervoer en extra zitplaatsen gevolgen kunnen hebben voor de status van het voertuig.
De veiligste aanpak is simpel: ontwerp je ombouw rond het aantal mensen dat je echt wil vervoeren, controleer de officiële zitplaatsen op je documenten en laat technische wijzigingen vooraf nakijken. Vanlife draait om vrijheid, maar tijdens het rijden moet iedereen gewoon veilig en wettelijk correct vastzitten.